Czy w Zobaczysz Wszystko zobaczysz wszystko? Możesz zobaczyć wszystko, możesz też nie zobaczyć wszystkiego, ale nikt przecież nie powiedział, że nie możesz zobaczyć wszystkiego, więc spokojnie – nikt nie chce Cię przecież w tej recenzji oszukać. Jeśli to zdanie zakręciło Ci w głowie, tak właśnie będzie dla Ciebie wyglądać cały seans tego niesamowicie zawirowanego filmu od Nathana Fieldera i Lanca Oppenheima.
W najnowszym filmie dokumentalnym możemy z bardzo bliska poznać Elizabeth Holmes, założycielkę Theranos. Podobno wyjątkowo inteligentna businesswoman została skazana za oszustwa na ponad 10 lat więzienia za oszukanie inwestorów. Flagowy produkt firmy Theranos nie do końca działał bowiem tak dobrze, jak zrozumieli to wszyscy, oprócz samej biednej Holmes. O nie! Jej maszyna do badań na zaledwie jednej kropli ludzkiej krwi mogła wykonać ponad 240 różnych badań. Mogła… teoretycznie mogłaby… ale musiałyby zostać spełnione zupełnie nierealne wymagania, więc tak naprawdę robiła ich około 10.
Zobacz również: Godzilla Minus Zero – recenzja filmu. Pojedynek kaiju
Za tak niewinną pomyłkę Elizabeth Holmes musiała oczywiście ponieść konsekwencje, ale przecież nie możemy jej całkowicie winić. W końcu kto z nas nigdy nie obiecywał czegoś, czego nie potrafił dostarczyć? Różnica polega jedynie na tym, że większość z nas nie zbiera na ten cel setek milionów dolarów, nie przekonuje do współpracy największych inwestorów Doliny Krzemowej i nie buduje wokół własnej osoby wizerunku drugiego Steve’a Jobsa. Ale czy Holmes podjęła się takiego ogromnego przekrętu w pełni świadomie? Według niej samej było to jedno wielkie nieporozumienie, a ona jest przecież niewinna. Jak było naprawdę?
Historia Theranos to dopiero początek tej niezwykłej przygody. Na 34 dni przed rozpoczęciem odbywania wyroku Holmes postanawia bowiem zaprosić do swojego domu ekipę filmową, która ma udokumentować jej ostatnie chwile na wolności. Na czele przedsięwzięcia staje Nathan Fielder, który po paru dniach standardowych nagrań do nowego dokumentu dostaje osobliwą propozycję. Dostaje możliwość zamieszkania z Elizabeth, jej partnerem i dziećmi, aby z bliska przyjrzeć się codziennemu życiu kobiety, która wciąż utrzymuje, że została niesłusznie skazana. Czego nie robi się dla dobrego materiału dokumentalnego?
Zobacz również: Ozzy & Black Sabbath: Back To The Beginning – recenzja filmu. Święto heavy metalu
I tutaj zaczyna się prawdziwa zabawa. Fielder, znany między innymi z seriali Próby generalnej i The Curse, nie jest bowiem twórcą, któremu szczególnie zależy na przestrzeganiu tradycyjnych zasad filmowania dokumentów. Wraz z Lancem Oppenheimem tworzy produkcję, w której granica między rzeczywistością a fikcją staje się coraz bardziej rozmyta. Oglądamy więc prawdziwe wydarzenia, a następnie starannie przygotowane inscenizacje, a kiedy indziej coś zupełnie innego. Co więcej, im dłużej trwa seans, tym mniej jesteśmy pewni, kto na ekranie ma pojęcie, co właściwie się dzieje. Im dłużej oglądamy tych ludzi, tym bardziej sami zadajemy sobie pytanie: kto tutaj kogo robi w bambuko?
Największą zaletą Zobaczysz Wszystko jest właśnie sposób, w jaki twórcy bawią się zaufaniem widza. Nieustannie podważają nasze oczekiwania, zmuszając do kwestionowania niemal każdej sytuacji i wypowiedzi. Holmes jest tutaj postacią fascynującą. Jej sposób bycia, wypowiedzi i konsekwentne podtrzymywanie własnej wersji wydarzeń sprawiają, że momentami trudno oderwać od niej wzrok. Czy rzeczywiście wierzy we własną niewinność? Czy może doskonale wie, jaką rolę powinna odegrać przed kamerami? A może sprawa jest jeszcze bardziej skomplikowana? Gdyby nie to, że Holmes gra w filmie dokumentalnym samą siebie, powiedziałbym, że jest to jedna z najlepiej zagranych ról ostatniej dekady.
Zobacz również: Witajcie w Hope – recenzja filmu. Koreański roller coaster
Specyficzne poczucie humoru Fieldera wywołało u mnie w trakcie seansu na sali liczne śmiechy, ale niekoniecznie trafi ono do każdego. Jest to zdecydowanie produkcja wymagająca pewnego zaangażowania, szczególnie że nie dostajemy tutaj klasycznej narracji dokumentalnej, która prowadziłaby nas wygodnie od jednego wydarzenia do drugiego. Mimo ponadtrzygodzinnej długości, oglądając film, czułem się, jakby czas przeleciał błyskawicznie, przez to, jak niesamowicie angażujące potrafią być rozmowy i rozwiązania podjęte w filmie.
Zobaczysz wszystko to produkcja, której najlepiej nie poznawać zbyt dokładnie przed seansem. Im mniej wiemy, tym większe wrażenie robią kolejne pomysły twórców. To jednocześnie niezwykle przewrotna opowieść o oszustwie, manipulacji i ludzkiej potrzebie kontrolowania własnego wizerunku. I jeśli po niemal trzech godzinach nadal nie jesteśmy pewni, co właściwie zobaczyliśmy, to być może właśnie o to chodziło.
fot. główna: Kadr z filmu (A24)
